ISO 9001:2026: wat verandert er ten opzichte van 2015

Elke paragraaf van hoofdstuk 4 tot en met 10 van de norm voor kwaliteitsmanagementsystemen van 2026, in gewone taal vergeleken met 2015, met een gratis gap-analyse voor de transitie. Gebaseerd op de gepubliceerde norm, zonder de tekst ervan te citeren.

Gepubliceerd: 16 september 2026 (ISO); een Nederlandse vertaling van NEN vonden wij op 29 oktober 2026 niet
Transitie: 30 september 2029: daarna zijn ISO 9001:2015-certificaten niet meer geldig (drie jaar transitie). Uw certificatie-instelling kan eerder stoppen met eerste certificatieaudits volgens de versie van 2015.

Belangrijkste wijzigingen

Kwaliteitscultuur en ethisch gedrag zijn een nieuwe taak van het topmanagement (5.1.1) en deel van het bewustzijn van iedereen (7.3).
Risico's en kansen worden nu apart behandeld (6.1.1 tot 6.1.3); risico's worden geanalyseerd en beoordeeld, maatregelen staan in verhouding tot de impact.
Het plannen van wijzigingen (6.3) vraagt meer: informatie, communicatie, het monitoren van de doeltreffendheid en de beoordeling van de resultaten.
Klimaatverandering blijft door de wijziging van 2024 deel van de context en de belanghebbenden (4.1, 4.2); daarnaast besluit u welke eisen van belanghebbenden het systeem behandelt.
De kennis van de organisatie (7.1.6) dient nu de beoogde resultaten van het hele systeem en wordt onderhouden, gebruikt en gedeeld.
Klanten informeren over noodmaatregelen en verstoringen (8.2); klanttevredenheid direct monitoren (9.1).
Hoofdstuk 10 heeft twee paragrafen: continue verbetering (10.1, samenvoeging van 10.1 en 10.3 van 2015) en corrigerende maatregelen (10.2).
Termen worden nu in de norm zelf gedefinieerd, bijlage A is uitgebreid, bijlage B vervalt. "Onderhouden" en "bewaarde" gedocumenteerde informatie wordt "beschikbaar".

Per paragraaf

4.1 Context van de organisatieGewijzigd
Externe en interne onderwerpen bepalen die het doel en de resultaten beïnvloeden, en ze blijven monitoren. Het besluit of klimaatverandering een relevant onderwerp is (toegevoegd door de wijziging van 2024) blijft; nieuwe opmerkingen verduidelijken wat de interne context omvat: strategie, waarden, cultuur, middelen, kennis, prestaties.
4.2 BelanghebbendenGewijzigd
Relevante belanghebbenden en hun eisen bepalen. Nieuw: besluiten welke van die eisen via het KMS worden behandeld. Een opmerking stelt dat belanghebbenden eisen kunnen hebben die met klimaatverandering te maken hebben.
4.3 ToepassingsgebiedOngewijzigd
Grenzen op basis van context, belanghebbenden en producten; de soorten producten en diensten die eronder vallen; elke eis die niet van toepassing kan zijn, wordt onderbouwd; het toepassingsgebied is beschikbaar als gedocumenteerde informatie.
4.4 KMS en zijn processenHerformuleerd
Processen met inputs, outputs, criteria, middelen, verantwoordelijkheden, risico's en kansen. Bewijs is nu "beschikbaar" in plaats van "bewaard".
5.1.1 LeiderschapGewijzigd
Verplichtingen van het topmanagement. Nieuw: een kwaliteitscultuur en ethisch gedrag bevorderen; "risicogebaseerd denken" wordt een aanpak op basis van risico's en kansen; de verantwoording voor de doeltreffendheid van het KMS schuift naar het einde van de lijst; ondersteuning geldt ook andere relevante rollen, niet alleen andere leidinggevende rollen.
5.1.2 KlantgerichtheidOngewijzigd
Aan de eisen van de klant en de toepasselijke wettelijke en reglementaire eisen wordt voldaan, en risico's en kansen voor de klanttevredenheid worden behandeld.
5.2 KwaliteitsbeleidHerformuleerd
Inhoud ongewijzigd; een beleid dat past bij de context en de strategische richting ondersteunt, wordt een eigen opsommingspunt.
5.3 Rollen, verantwoordelijkheden en bevoegdhedenHerformuleerd
Het rapporteren van verbetermogelijkheden wordt een eigen opsommingspunt; het behouden van de integriteit van het KMS geldt in het algemeen, ook bij veranderingen.
6.1 Risico's en kansenAnders ingedeeld
In drieën gesplitst: 6.1.1 risico's en kansen bepalen, 6.1.2 risico's, 6.1.3 kansen. Risico's worden nu geanalyseerd en beoordeeld, maatregelen moeten in verhouding staan tot de mogelijke impact, en de doeltreffendheid van elke groep maatregelen wordt beoordeeld. De opmerkingen noemen verstoringen en nieuwe technologieën.
6.2 KwaliteitsdoelstellingenOngewijzigd
Meetbare doelstellingen, in lijn met het beleid, gemonitord, gecommuniceerd en gepland (wat, middelen, wie, wanneer, hoe de resultaten worden beoordeeld).
6.3 Plannen van wijzigingenGewijzigd
Wijzigingen in het KMS worden gepland. Nu moet u ook rekening houden met de benodigde informatie, de communicatie over de wijziging, hoe de doeltreffendheid ervan wordt gemonitord en de beoordeling van de resultaten.
7.1 Middelen en kennis van de organisatieGewijzigd
Mensen, infrastructuur, de omgeving voor het uitvoeren van processen en middelen voor monitoren en meten zoals voorheen; de opmerkingen voegen werken op afstand en hybride werken toe, en het voorkomen van burn-out. Wijziging in 7.1.6: kennis dient nu de beoogde resultaten van het KMS (2015: de conformiteit van producten en diensten) en wordt in de benodigde mate onderhouden, gebruikt en beschikbaar gesteld; een opmerking voegt digitale vormen van kennis toe.
7.2 CompetentieOngewijzigd
Benodigde competenties bepaald en geborgd, tekorten aangevuld, bewijs beschikbaar.
7.3 BewustzijnGewijzigd
Mensen kennen het beleid, de doelstellingen en hun eigen bijdrage. Nieuw: bewustzijn van de kwaliteitscultuur en het ethisch gedrag van de organisatie.
7.4 CommunicatieOngewijzigd
Wat, wanneer, met wie, hoe en wie communiceert.
7.5 Gedocumenteerde informatieHerformuleerd
Dezelfde beheersing; "onderhouden" en "bewaren" worden "beschikbaar" (als document of als bewijs).
8.1 Operationele planning en beheersingHerformuleerd
Inhoud ongewijzigd, anders ingedeeld.
8.2 Eisen voor producten en dienstenGewijzigd
Communicatie met klanten omvat nu het informeren over noodmaatregelen, ook wanneer leveringen verstoord zijn. Een opmerking noemt kanalen zoals websites, sociale media en FAQ's. Beoordeling en wijziging van eisen ongewijzigd.
8.3 Ontwerp en ontwikkelingGewijzigd
Hetzelfde proces. Wijzigingen: de ontwerpplanning houdt rekening met de betrokkenheid van klanten en andere relevante belanghebbenden (2015: klanten en gebruikers) (8.3.2); de outputs leggen ook de productinformatie vast die nodig is voor het beoogde gebruik, inclusief de veilige en juiste levering ervan (8.3.5). Opmerkingen over iteratieve ontwikkeling en veranderende inputs.
8.4 Externe aanbiedersGewijzigd
Dezelfde beheersing. Wijziging in 8.4.3: de informatie voor externe aanbieders omvat nu hun interactie met uw organisatie en, waar van toepassing, met uw klanten en andere relevante belanghebbenden (2015: alleen met de organisatie).
8.5-8.7 Productie, vrijgave, afwijkende outputsOngewijzigd
Beheerste omstandigheden, traceerbaarheid, eigendom, behoud, activiteiten na levering, wijzigingen, vrijgave, afwijkende outputs.
9.1 Monitoren en analyseGewijzigd
Klanttevredenheid wordt nu gewoon gemonitord (2015 sprak van de perceptie van de klant), en sociale media zijn een van de bronnen. De analyse beoordeelt maatregelen tegen risico's en tegen kansen apart.
9.2 Interne auditOngewijzigd
Programma, doelstellingen, criteria, reikwijdte, onpartijdige auditors, rapportage, tijdige correctie.
9.3 DirectiebeoordelingGewijzigd
De inputs noemen nu apart de doeltreffendheid van maatregelen tegen risico's en tegen kansen.
10.1 Continue verbeteringAnders ingedeeld
De paragrafen 10.1 en 10.3 van 2015 worden één paragraaf 10.1. Resultaten van monitoren en meten worden als input genoemd; maatregelen betreffen processen, producten, toekomstige behoeften en ongewenste effecten.
10.2 Afwijkingen en corrigerende maatregelenOngewijzigd
Reageren, oorzaken bepalen, handelen, de doeltreffendheid beoordelen, risico's en kansen bijwerken, vastleggen. Een opmerking stelt dat klachten afwijkingen aan het licht kunnen brengen.

ISO 9001:2026, paragrafen van hoofdstuk 4 tot en met 10 en wijziging ten opzichte van 2015
Paragraaf	Onderwerp	Wijziging	Wat wordt gevraagd, wat is anders
4.1	Context van de organisatie	Gewijzigd	Externe en interne onderwerpen bepalen die het doel en de resultaten beïnvloeden, en ze blijven monitoren. Het besluit of klimaatverandering een relevant onderwerp is (toegevoegd door de wijziging van 2024) blijft; nieuwe opmerkingen verduidelijken wat de interne context omvat: strategie, waarden, cultuur, middelen, kennis, prestaties.
4.2	Belanghebbenden	Gewijzigd	Relevante belanghebbenden en hun eisen bepalen. Nieuw: besluiten welke van die eisen via het KMS worden behandeld. Een opmerking stelt dat belanghebbenden eisen kunnen hebben die met klimaatverandering te maken hebben.
4.3	Toepassingsgebied	Ongewijzigd	Grenzen op basis van context, belanghebbenden en producten; de soorten producten en diensten die eronder vallen; elke eis die niet van toepassing kan zijn, wordt onderbouwd; het toepassingsgebied is beschikbaar als gedocumenteerde informatie.
4.4	KMS en zijn processen	Herformuleerd	Processen met inputs, outputs, criteria, middelen, verantwoordelijkheden, risico's en kansen. Bewijs is nu "beschikbaar" in plaats van "bewaard".
5.1.1	Leiderschap	Gewijzigd	Verplichtingen van het topmanagement. Nieuw: een kwaliteitscultuur en ethisch gedrag bevorderen; "risicogebaseerd denken" wordt een aanpak op basis van risico's en kansen; de verantwoording voor de doeltreffendheid van het KMS schuift naar het einde van de lijst; ondersteuning geldt ook andere relevante rollen, niet alleen andere leidinggevende rollen.
5.1.2	Klantgerichtheid	Ongewijzigd	Aan de eisen van de klant en de toepasselijke wettelijke en reglementaire eisen wordt voldaan, en risico's en kansen voor de klanttevredenheid worden behandeld.
5.2	Kwaliteitsbeleid	Herformuleerd	Inhoud ongewijzigd; een beleid dat past bij de context en de strategische richting ondersteunt, wordt een eigen opsommingspunt.
5.3	Rollen, verantwoordelijkheden en bevoegdheden	Herformuleerd	Het rapporteren van verbetermogelijkheden wordt een eigen opsommingspunt; het behouden van de integriteit van het KMS geldt in het algemeen, ook bij veranderingen.
6.1	Risico's en kansen	Anders ingedeeld	In drieën gesplitst: 6.1.1 risico's en kansen bepalen, 6.1.2 risico's, 6.1.3 kansen. Risico's worden nu geanalyseerd en beoordeeld, maatregelen moeten in verhouding staan tot de mogelijke impact, en de doeltreffendheid van elke groep maatregelen wordt beoordeeld. De opmerkingen noemen verstoringen en nieuwe technologieën.
6.2	Kwaliteitsdoelstellingen	Ongewijzigd	Meetbare doelstellingen, in lijn met het beleid, gemonitord, gecommuniceerd en gepland (wat, middelen, wie, wanneer, hoe de resultaten worden beoordeeld).
6.3	Plannen van wijzigingen	Gewijzigd	Wijzigingen in het KMS worden gepland. Nu moet u ook rekening houden met de benodigde informatie, de communicatie over de wijziging, hoe de doeltreffendheid ervan wordt gemonitord en de beoordeling van de resultaten.
7.1	Middelen en kennis van de organisatie	Gewijzigd	Mensen, infrastructuur, de omgeving voor het uitvoeren van processen en middelen voor monitoren en meten zoals voorheen; de opmerkingen voegen werken op afstand en hybride werken toe, en het voorkomen van burn-out. Wijziging in 7.1.6: kennis dient nu de beoogde resultaten van het KMS (2015: de conformiteit van producten en diensten) en wordt in de benodigde mate onderhouden, gebruikt en beschikbaar gesteld; een opmerking voegt digitale vormen van kennis toe.
7.2	Competentie	Ongewijzigd	Benodigde competenties bepaald en geborgd, tekorten aangevuld, bewijs beschikbaar.
7.3	Bewustzijn	Gewijzigd	Mensen kennen het beleid, de doelstellingen en hun eigen bijdrage. Nieuw: bewustzijn van de kwaliteitscultuur en het ethisch gedrag van de organisatie.
7.4	Communicatie	Ongewijzigd	Wat, wanneer, met wie, hoe en wie communiceert.
7.5	Gedocumenteerde informatie	Herformuleerd	Dezelfde beheersing; "onderhouden" en "bewaren" worden "beschikbaar" (als document of als bewijs).
8.1	Operationele planning en beheersing	Herformuleerd	Inhoud ongewijzigd, anders ingedeeld.
8.2	Eisen voor producten en diensten	Gewijzigd	Communicatie met klanten omvat nu het informeren over noodmaatregelen, ook wanneer leveringen verstoord zijn. Een opmerking noemt kanalen zoals websites, sociale media en FAQ's. Beoordeling en wijziging van eisen ongewijzigd.
8.3	Ontwerp en ontwikkeling	Gewijzigd	Hetzelfde proces. Wijzigingen: de ontwerpplanning houdt rekening met de betrokkenheid van klanten en andere relevante belanghebbenden (2015: klanten en gebruikers) (8.3.2); de outputs leggen ook de productinformatie vast die nodig is voor het beoogde gebruik, inclusief de veilige en juiste levering ervan (8.3.5). Opmerkingen over iteratieve ontwikkeling en veranderende inputs.
8.4	Externe aanbieders	Gewijzigd	Dezelfde beheersing. Wijziging in 8.4.3: de informatie voor externe aanbieders omvat nu hun interactie met uw organisatie en, waar van toepassing, met uw klanten en andere relevante belanghebbenden (2015: alleen met de organisatie).
8.5-8.7	Productie, vrijgave, afwijkende outputs	Ongewijzigd	Beheerste omstandigheden, traceerbaarheid, eigendom, behoud, activiteiten na levering, wijzigingen, vrijgave, afwijkende outputs.
9.1	Monitoren en analyse	Gewijzigd	Klanttevredenheid wordt nu gewoon gemonitord (2015 sprak van de perceptie van de klant), en sociale media zijn een van de bronnen. De analyse beoordeelt maatregelen tegen risico's en tegen kansen apart.
9.2	Interne audit	Ongewijzigd	Programma, doelstellingen, criteria, reikwijdte, onpartijdige auditors, rapportage, tijdige correctie.
9.3	Directiebeoordeling	Gewijzigd	De inputs noemen nu apart de doeltreffendheid van maatregelen tegen risico's en tegen kansen.
10.1	Continue verbetering	Anders ingedeeld	De paragrafen 10.1 en 10.3 van 2015 worden één paragraaf 10.1. Resultaten van monitoren en meten worden als input genoemd; maatregelen betreffen processen, producten, toekomstige behoeften en ongewenste effecten.
10.2	Afwijkingen en corrigerende maatregelen	Ongewijzigd	Reageren, oorzaken bepalen, handelen, de doeltreffendheid beoordelen, risico's en kansen bijwerken, vastleggen. Een opmerking stelt dat klachten afwijkingen aan het licht kunnen brengen.

Veelgestelde vragen

Wanneer is ISO 9001:2026 gepubliceerd?

ISO publiceerde de norm op 16 september 2026. Een Nederlandse vertaling van NEN vonden wij op 29 oktober 2026 niet.

Wanneer eindigt de transitie?

ISO 9001:2015-certificaten zijn na 30 september 2029 niet meer geldig. Vraag uw certificatie-instelling naar de datum van de transitieaudit.

Is er een gratis pdf van ISO 9001:2026 in het Nederlands?

Nee. De norm is auteursrechtelijk beschermd; koop hem bij ISO of NEN. Deze pagina legt de wijzigingen in onze eigen woorden uit.

Moet ik het kwaliteitshandboek herschrijven?

Nee. De structuur is dezelfde als in 2015. Het meeste werk zit in leiderschap en bewustzijn (kwaliteitscultuur), het proces voor risico's en kansen, het plannen van wijzigingen en de communicatie met klanten bij verstoringen.

De norm is auteursrechtelijk beschermd en nergens legaal gratis te krijgen. Koop hem bij ISO (iso.org) of NEN. Deze pagina legt alleen de wijzigingen in onze eigen woorden uit en citeert de norm niet.

Ook op deze site:Wijzigingen in ISO 14001:2026enISO 27001 starterspakket.

Bronnen

Gecontroleerd op 29 oktober 2026. Certificering vraagt een werkend systeem en een audit door een geaccrediteerde certificatie-instelling; deze pagina is algemene informatie, geen advies.